Náttúran

Ljóstillífun á sterum getur aukið uppskeru

Ný rannsókn sýnir að genabreyting sem hagræðir sólvörn sojaplöntunnar getur aukið uppskeru um 20%.

BIRT: 07/03/2023

Fjölþjóðlegur hópur vísindamanna reynist nú hafa sérdeilis græna fingur.

 

Flest fólk beitir einföldum aðferðum í matjurtagarðinum, notar kannski áburð og er duglegt að reyta arfann en vísindamennirnir hafa gengið mun lengra og hreinlega breytt genum sojaplöntunnar þannig að hún nýti meira af sólarljósinu til ljóstillífunar.

 

Stephen Long sem veitir hópnum forystu, væntir þess að geta nýtt tæknina sem nú þegar hefur líka reynst virka á tóbaksplöntuna, á enn fleiri plöntur.

 

Nýtir sólarljósið betur

Það sem vísindamennirnir breyttu var viðbragðshæfni plöntunnar og þannig juku þeir nýtingu hennar á sólarljósinu.

 

Þegar plöntur fá of mikið af sólskini virkjast varnarviðbrögð sem valda því að hluti sólarorkunnar endurspeglast í formi hitaorku í stað þess að orkan nýtist til að vinna koltvísýring úr loftinu og framleiða súrefni.

 

Þessi varnarviðbrögð eru plöntum lífsnauðsynleg en á hinn bóginn getur það tekið óþarflega langan tíma að afvirkja viðbrögðin þegar þeirra er ekki lengur þörf og það leiðir til minni afkasta og minni uppskeru á ökrunum.

 

Vísindamönnunum tókst að breyta þeim erfðavísum sem stýra varnarviðbrögðunum þannig að uppskeran jókst um 20%.

 

Mesta afrekið á ferlinum

Stephen Long er prófessor bæði við Illinoisháskóla í Bandaríkjunum og Lancasterháskóla í Englandi og lýsir árangrinum sem mesta afreki á starfsferli sínum.

 

Hann hefur stundað rannsóknir á ljóstillífun síðan á áttunda áratugnum og stýrir hinu svonefnda RIPE-verkefni, „Realizing Increased Photosynthetic Efficiency“ en genabreyting sojaplöntunnar var einmitt á þess vegum.

 

„Fólk hefur haft efasemdir gagnvart því að bæta ljóstillífun en nú höfum við sýnt fram á að það er gerlegt. Það mun gagnast fæðuframleiðslu um allan heim,“ segir hann í viðtali við BBC.

 

Á vegum RIPE-verkefnisins hefur áður tekist að fá tóbaksplöntur til að nýta meira af sólarljósinu með því að breyta genastýringu varnarviðbragða. Sú tilraun var gerð á rannsóknarstofu en sojatilraunin var gerð við fullkomnar veruleikaaðstæður – á akri.

Þannig virkar ljóstillífun

Grænar plöntur nota ljóstillífun til að nýta orku sólarljóssins. Í ferlinu umbreytist koltvísýringur úr lofti í súrefni og kolefnissambönd með sykurefnum.

 

Smelltu á tölurnar:
1
Vatn (H2O) er sogað upp frá rótunum og út í laufblöðin.
2
Ljósorka frá sólinni klýfur vatnssameindirnar og losar rafeindir.
3
Ljóstillífunin fer fram á blaðgrænukornum blaðanna.
4
Koltvísýringur berst inn um rifur í plöntufrumunum.
5
Kolefni (C) sem byggir upp plöntuna myndast þegar lausar rafeindir úr vatnssameindum kljúfa koltvísýringssameindir.
6
Súrefni (O2) er aukaafurð sem plantan losar út í loftið.

LESTU EINNIG

HÖFUNDUR: MIKKEL BJERG

Shutterstock

Maðurinn

3 ókostir við greind

Jörðin

Ný NASA-flugvél á að minnka losun í flugi

Jörðin

Ný NASA-flugvél á að minnka losun í flugi

Náttúran

Eitruðustu efni veraldar

Náttúran

Eitruðustu efni veraldar

Jörðin

Maðurinn hefur breytt möndulhalla jarðar

Náttúran

Topp 5: Af hvaða dýrum er mestur fjöldi?

Maðurinn

Þessir einstaklingar eru í minni hættu á að greinast með heilabilun

NÝJASTA NÝTT

Lifandi Saga

Flugmóðurskip úr sagi og ís átti að brjóta kafbáta Þjóðverjanna á bak aftur

Maðurinn

Er skaðlegt að halda aftur af hnerra?

Lifandi Saga

Samkynhneigður sjónvarpsleikari skáldaði upp sögur um eiginkonur

Maðurinn

Hvernig myndast krabbamein?

Alheimurinn

Þrisvar sinnum stærra en Everestfjall: Goshalastjarna gæti brátt sést á himni í fyrsta sinn í 70 ár

Tækni

Dulkóðaður gjaldmiðill: 7 atriði sem þú ættir að vita um rafmynt 

Menning

Af hverju fengu inúítar ekki skyrbjúg?

Lifandi Saga

Fjórir kvillar sem bóluefni hafa knésett

Menning og saga

Frumstæð manntegund jarðsetti hina látnu

Maðurinn

Vísindamenn endurnýja hárvöxt á músum

Lifandi Saga

Flugmóðurskip úr sagi og ís átti að brjóta kafbáta Þjóðverjanna á bak aftur

Maðurinn

Er skaðlegt að halda aftur af hnerra?

Lifandi Saga

Samkynhneigður sjónvarpsleikari skáldaði upp sögur um eiginkonur

Maðurinn

Hvernig myndast krabbamein?

Alheimurinn

Þrisvar sinnum stærra en Everestfjall: Goshalastjarna gæti brátt sést á himni í fyrsta sinn í 70 ár

Tækni

Dulkóðaður gjaldmiðill: 7 atriði sem þú ættir að vita um rafmynt 

Menning

Af hverju fengu inúítar ekki skyrbjúg?

Lifandi Saga

Fjórir kvillar sem bóluefni hafa knésett

Menning og saga

Frumstæð manntegund jarðsetti hina látnu

Maðurinn

Vísindamenn endurnýja hárvöxt á músum

Fáðu aðgang að vÍSINDI.IS

Ókeypis í 2 vikur!

 

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

 

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Náttúran

Hversu lengi getur könguló lifað af í ryksugupokanum?

Náttúran

Hversu lengi getur könguló lifað af í ryksugupokanum?

Maðurinn

Líkami þinn lifir eftir dauðann

Maðurinn

Líkami þinn lifir eftir dauðann

Maðurinn

Hvers vegna þola sumir ekki kóríander?

Heilsa

Bakteríur í blóði auka þyngdina

Maðurinn

Svefnleysi skaðar þarmana

Lifandi Saga

Hvert flúðu spænskir Gyðingar?

Vinsælast

1

Menning

Af hverju fengu inúítar ekki skyrbjúg?

2

Maðurinn

Þessir einstaklingar eru í minni hættu á að greinast með heilabilun

3

Maðurinn

Hvernig myndast krabbamein?

4

Maðurinn

3 ókostir við greind

5

Maðurinn

Er skaðlegt að halda aftur af hnerra?

6

Náttúran

Topp 5: Af hvaða dýrum er mestur fjöldi?

1

Menning

Af hverju fengu inúítar ekki skyrbjúg?

2

Maðurinn

Hvernig myndast krabbamein?

3

Maðurinn

3 ókostir við greind

4

Maðurinn

Er skaðlegt að halda aftur af hnerra?

5

Lifandi Saga

Nanjing harmleikurinn verri en hin versta martröð

6

Náttúran

Eitruðustu efni veraldar

Lifandi Saga

Þess vegna trúa milljónir á mýtuna: Barnaníðingar djöfulsins 

Vísindamenn

Stærðfræðisnillingur fann upp tölvuna

Heilsa

Þess vegna ættir þú alltaf að setja klósettlokið niður áður en þú sturtar

Maðurinn

Vanþroskað tvíburafóstur fjarlægt úr heila ársgamallar stúlku

Lifandi Saga

Hver fékk fyrsta rauða spjaldið?

Lifandi Saga

Hvert var banamein Elvis Presleys?

Maðurinn

Angistargenið er nú fundið

Náttúran

Glæpir borga sig

Náttúran

Af hverju límist lím ekki við innra byrði túbunnar?

Maðurinn

Vísindamenn hafa komist að rót mannvonskunnar: Fræðist um verstu hliðar ykkar

Lifandi Saga

Refsiföngum í síðari heimsstyrjöldinni fórnað 

Maðurinn

Af hverju eiga karlmenn auðveldara með að fá fullnægingu en konur?

Flugmóðurskip úr sagi og ís átti að brjóta kafbáta Þjóðverjanna á bak aftur

Skortur á stáli ýtti undir sköpunarkraft bandamanna í baráttunni við hina illræmdu kafbáta nasistanna. Ein ótrúlegasta tilraunin átti sér stað á stöðuvatni einu í Kanada.

Lifandi Saga

ÁSKRIFT AÐ VÍSINDI.IS

Prófaðu í 14 daga ókeypis!

  • Fullur aðgangur að vefnum okkar með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Lifandi vísindi/Lifandi saga í rafrænni útgáfu á vefnum,
  • Aðeins 1.690 krónur á mánuði.
  • Engin skuldbinding – Þú getur hætt hvenær sem er.

ÁSKRIFT AÐ TÍMARITINU

Þrjú tölublöð + gjöf: Skemmtilegur sjónauki
  • Þrjú næstu tölublöð Lifandi vísinda/Lifandi sögu – sent heim til þín – eins færðu lítinn og vandaðan sjónauka að gjöf.
  • Fullur aðgangur að vefnum okkar – visindi.is – með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Spennandi greinar og flottar myndir sem svala forvitni þinni.
  • Þú getur hætt eftir tilboðið en ef þú heldur áfram skuldbindur þú þig aðeins þrjú tölublöð í einu og þú getur sagt upp hvenær sem sem og klárar þá tímabilið sem er hafið.
  • Venjuleg áskrift – þrjú tölublöð – kostar aðeins 7.590 kr

Sjónauki og þriggja blaða áskrift – Alls 3.800 kr.

Lifandi vísindi

Lyf

Lifandi saga

Search

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Innskráning

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.