Maðurinn

Hversu lengi getur dósamatur enst?

Margt fólk er farið að kaupa inn neyðarbirgðir. En hvað áttu að skrifa á innkaupalistann ef maturinn á að geymast lengi?

BIRT: 01/09/2025

Ýmsir þættir ráða því hvort niðursoðnar ferskjur, makríll og annar dósamatur getur geymst.

 

Í niðursuðuverksmiðjum er matvælum pakkað í loftþéttar niðursuðudósir og látnar undirgangast 110-130 gráðu hita. Hitinn eyðileggur örverur og ensím sem annars gætu valdið rotnun.

Þessi hitameðhöndlun tryggir þó ekki að dósamaturinn endist að eilífu. Dósirnar eru merktar með lokadagsetningu geymslutímans sem reyndar ræðst aðallega af innihaldinu.

 

Matvæli með hátt sýrustig, svo sem tómatar og ávextir endast oftast í 1-2 ár en sé sýrustigið lægra, t.d. í grænmeti, baunum og kjötmeti geta dósirnar varðveitt matinn óskemmdan í 2-5 ár samkvæmt leiðbeiningum bandaríska landbúnaðarráðuneytisins.

 

Sýrustigið dregur úr geymsluþolinu vegna þess að á löngum tíma geta efnaviðbrögð milli innihaldsins og innra byrðis dósarinnar myndað aukabragð eða hreinlega skaðvænleg efni.

 

Auk efnaviðbragða getur geymslustaðurinn haft áhrif. Dósamatur varðveitist best í svölu og þurru rými með sem minnstum hitabreytingum.

 

Þetta tryggir ekki aðeins varðveislu innihaldsins, heldur líka dósanna sjálfra og kemur í veg fyrir að þær ryðgi eða tærist. Ryð eða útbunganir auka hættuna á því að innihaldið sé skemmt.

 

Í sumum tilvikum getur maturinn enst talsvert lengur en dagsetningin gefur til kynna en engu að síður er nauðsynlegt að fullvissa sig um að dósin sjálf sé í góðu standi og sömuleiðis ætti maður að þefa af innihaldinu og ganga úr skugga um að það líti ekki grunsamlega út.

Svo lengi geymist dósamatur

Ávextir, t.d. ananas eða ferskjur: 1-1,5 ár.

Dósatómatar: 1-2 ár.

Grænmeti og baunir: 2-5 ár.

Kjötmeti: 2-5 ár.

HÖFUNDUR: Jonas Grosen Meldal

© PeopleImages.com - Yuri A/Shutterstock.

Nýskráning

Skráning

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

ÁSKRIFT AÐ VÍSINDI.IS

Prófaðu í 14 daga ókeypis!

  • Fullur aðgangur að vefnum okkar með rúmlega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Lifandi vísindi/Lifandi saga í rafrænni útgáfu á vefnum,
  • Aðeins 1.790 krónur á mánuði.
  • Engin skuldbinding – Þú getur hætt hvenær sem er.

ÁSKRIFT AÐ TÍMARITINU

Þrjú tölublöð + gjöf: Skemmtilegur sjónauki
  • Þrjú næstu tölublöð Lifandi vísinda/Lifandi sögu – sent heim til þín – eins færðu lítinn og vandaðan sjónauka að gjöf.
  • Fullur aðgangur að vefnum okkar – visindi.is – með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Spennandi greinar og flottar myndir sem svala forvitni þinni.
  • Þú getur hætt eftir tilboðið en ef þú heldur áfram skuldbindur þú þig aðeins þrjú tölublöð í einu og þú getur sagt upp hvenær sem sem og klárar þá tímabilið sem er hafið.
  • Venjuleg áskrift – þrjú tölublöð – kostar aðeins 7.590 kr

Sjónauki og þriggja blaða áskrift – Alls 3.800 kr.

Lifandi vísindi

Lyf

Lifandi saga

Search

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Innskráning

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.