Halastjarnan Thatcher er um 415 ár að ferðast umhverfis sólina. Síðast kom hún inn í innri hluta sólkerfisins — þar sem jörðin er — árið 1861, og hún snýr ekki aftur fyrr en árið 2276.
Þrátt fyrir það fer jörðin á hverju ári, seint í apríl, í gegnum slóð halastjörnunnar. Þá má sjá stjörnuhröp um nóttina sem kallast Lýrítar.
Nafnið Lýrítar
Lýrítar draga nafn sitt af því að stjörnuhröpin virðast koma úr stjörnumerkinu Hörpunni (Lyra), sem er tiltölulega auðvelt að finna á himninum því þar er Vega, fimmta bjartasta stjarna næturhiminsins.
Lýrítar 2026 ná hámarki á Íslandi á milli klukkan 00:00 og 01:00 aðfaranótt 22. apríl.
Halastjörnur eru úr grjóti, ryki og ís. Þegar þær ferðast um sólkerfið skilja þær eftir sig ryk og smágrýti, þannig að á braut þeirra myndast löng slóð.
Seint í apríl fer jörðin í gegnum þessa slóð. Þá þjóta rykagnir og smásteinar inn í lofthjúpinn á um 177.000 kílómetra hraða á klukkustund og brenna upp sem stjörnuhröp.
Við góðar aðstæður í myrkri má yfirleitt sjá um tíu til tuttugu stjörnuhröp á klukkustund.
Leiðarvísir að fyrirbærinu
SVONA FERÐU AÐ
Hvenær?
Lýrítar sjást seinni hluta aprílmánaðar og ná hámarki aðfaranótt 22. apríl. Best er að horfa á milli miðnættis og eitt um nóttina.
Hvar?
Um klukkan eitt virðast stjörnuhröpin koma hátt af himninum, en þau geta birst hvar sem er
Hvernig?
Ef þú vilt taka myndir af stjörnuhröpunum er gott að nota þrífót, víðlinsu og tímastilli á myndavélinni svo hún taki sjálfkrafa myndir á meðan þú fylgist með himninum.
