Súrefni: Frumefni lífsins

Þegar manneskjan mun dag einn stíga fæti niður á lífvana yfirborð Mars skiptir eitt frumefni sköpum: Súrefni. Því án frumefnis nr. 8 í lotukerfinu getum við ekki lifað.

BIRT: 25/11/2021

LESTÍMI:

2 mínútur

LESTÍMI: 2 MÍNÚTUR

 

Nafn: Súrefni er einatt nefnt oxygen (leitt af grísku orðunum oxy og genes, þ.e.a.s. sýrumyndandi) Sætistala 8 Efnatákn: O

 

Lesið meira um lotukerfið

 

Súrefni gegnir meginhlutverki fyrir allt líf á jörðu, að hluta til vegna þess að allar lífverur sem anda geta ekki lifað án þess, en einnig vegna þess að það kemur einnig fyrir í DNA eins og nánast öllum mikilvægum lífrænum efnasamböndum.

 

Í hvað er notað súrefni notað?

Ildi er annað orð yfir súrefni og komið úr dönsku. Það nærir eld eins og nafnið gefur til kynna. Væri það ekki til staðar myndi ekki kvikna á kertinu þínu.

 

En súrefni skiptir einnig sköpum fyrir líf á jörðinni og um 1/5 af lofthjúp jarðar er súrefni. Ildi á ríkan þátt í önduninni eins og í loftháðun efnaferlum, þar sem lífverur losa orku úr lífrænum efnum. 2/3 vatns samastendur auk þess af ildi.

 

Til samanburðar inniheldur lofthjúpurinn á Mars einungis um 0,15 % af súrefni og þrátt fyrir að vísindamenn hafi séð merki um að eitt sinn hafði verið fljótandi vatn á Mars, hafa menn ekki ennþá fundið það.

 

Ein helsta áskorunin sem vísindamenn þurfa að takast á við þegar mannaðir leiðangrar verða sendir til Mars felst í að framleiða súrefni.

 

Eitt helsta verkefni nýja marsjeppa NASA á Mars felst í að kanna möguleikana á því að vinna í ildi úr koltvísýringi, sem fyllir um 96% af lofthjúpnum.

 

Myndband: NASA hyggst skapa súrefni á Mars

 

 

 

Birt: 24.11.2021

 

 

 LARS THOMAS OG ANDERS BRUUN

 

 

BIRT: 25/11/2021

vinsælustu greinarnar

Lifandi vísindi

Lyf

Lifandi saga

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Innskráning

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Viltu lesa greinina?

Fáðu aðgang að visindi.is

Ókeypis í 2 vikur!

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Núverandi áskrifendur að tímaritinu fá að sjálfsögðu ókeypis aðgang að vefnum og þurfa bara að virkja aðgang sinn hér.

Ef þú ert þegar áskrifandi að visindi.is