Maðurinn

Draumar kórónu

Öðruvísi draumar, fáránlegir draumar og ljóslifandi birtast á hverri nóttu í draumalandinu meðan kórónuveiran herjar. Vísindamenn rannsaka hvernig þessi litla veira hefur áhrif á heilann meðan við sofum.

BIRT: 11/05/2020

James Bond í heila nótt. Ávextir spretta á fótleggjum konu. Fjölmargir eru á flótta undan sýnilegum eða ósýnilegum óvinum.

Twitternotendur nota nú #pandemicdreams þegar þeir lýsa draumum sínum á tíma kórónuveirunnar en draumarnir virðast litríkari, skýrari og furðulegri en venjulega.

Fjölmargar kannanir eru gerðar á áhrifum kórónuveirunnar á drauma fólks og þær niðurstöður sem þegar liggja fyrir, virðast gefa vissa innsýn í þau spor sem veiran skilur eftir sig í draumalandinu.

Strax virðist óhætt að draga þessar ályktanir:

  • Okkur dreymir meira.
  • Draumarnir eru litríkari.
  • Við munum draumana betur.

Atburðir einkenna drauma

Sálfræðingar um allan heim geta staðfest þá mynd sem birtist á samfélagsmiðlum og bloggsíðum: Á tímum kórónuveirunnar hefur draumvirkni aukist. Ástæðurnar eru ekki nákvæmlega ljósar en fyrri rannsóknir hafa sýnt að okkur dreymir mest þegar heilinn er að vinna úr öflugum, sálrænum áhrifum af nýlegum viðburðum.

Einmitt núna sýna rannsóknir, t.d. í Englandi, aukna útbreiðslu ótta og streitu meðal almennings og þetta gæti mögulega skýrt meiri virkni í draumförum.

Ekki bara þú – 5 mínútna hlaðvarpsþáttur um sérkennilegar draumfarir (á ensku):

Bíómyndadraumar á kórónutímum

Sameiginleg niðurstaða allra þessara rannsókna er sú að þátttakendur segja frá áhrifaríkari og líflegri draumum en venjulega. Svipuð áhrif hafa greinst eftir náttúruhamfarir eða styrjaldir.

Vísindamenn giska á að draumar sem minna helst á bíómyndaupplifun geti bæði orsakast af meiri og minni svefni. Fólk sem sefur meira kemst lengra niður í hinn svonefnda REM-svefn sem virkjar sjónstöðvar heilans og þær sem stýra tilfinningaviðbrögðum.

Þegar fólk sem sefur minna en venjulega veldur það ákveðnum bakslagsviðbrögðum þannig að heilinn notar REM-svefninn til að bæta upp minni svefn með ákafari draumförum.

Í kórónudraumunum ber talsvert á gömlum vinum, gamalþekktum stöðum og löngu liðnum atburðum. Draumar endurspegla yfirleitt atburði nýliðins dags en rannsóknir hafa sýnt að á tímum lítillar virkni og minni félagstenginga – svo sem í einangrun – neyðist undirmeðvitundin til að kafa dýpra eftir dýrmætum minningum.

Auðveldara að muna viðburði næturinnar

Meðal þátttakenda í franskri rannsókn skýrðu 35% frá því að þeir ættu auðveldara með að muna drauma sína og 15% sögðu að draumarnir væru neikvæðari en áður.

Svör í ítalskri rannsókn benda til að fólk – sérstaklega framlínustarfsmenn í baráttunni við sjúkdóminn – fái oftar martröð og vakni oftar af draumi. Þetta getur, samkvæmt eldri rannsóknum, haft áhrif á hæfni til að skýra frá draumum.

Misjafnar draumaminningar geta þó líka skýrst af því að sumt fólk sofi einfaldlega meira og hrökkvi síður upp af svefni.

Smitskömm og smitótti tíðir gestir í draumum

Þeim spurningakönnunum sem nú eru gerðar er ætlað að finna sameiginleg einkenni og samhengi milli drauma fólks á tímum kórónuveirunnar og svo virðist sem kórónuveiran sé þegar farin að setja beint eða óbeint mark sitt á drauma fólks, segir sálfræðingurinn Deirdre Barrett hjá læknadeild Harvardháskóla í viðtali við National Geographic.

Í draumum geta sýnilegir óttavaldar, svo sem skordýr eða maðkar, verið táknmynd veirunnar.

Hjá mörgu heilbrigðisstarfsfólki snúast draumarnir um að bjarga mannslífum en hjá öðrum skiptir undirmeðvitundin kórónuveirunni út fyrir órökréttari ógnvalda á borð við skordýr, skrímsli eða uppvakninga. Enn aðra dreymir mikla skömm yfir klósettpappírsleysi eða vera að hamstra handspritt og aðrar sóttvarnir.

En án tillits til þess um hvað draumarnir snúast geta þeir verið merki um heilbrigði. Rannsóknir sýna að REM-svefninn hefur afgerandi þýðingu fyrir skaplyndi okkar og hæfnina til að læra eitthvað nýtt.

Lifandi Saga

Áður en til fangelsisrefsingar kom hljóðaði dómurinn upp á: Kvalir og niðurlægingu

Lifandi Saga

Hver lagði eld að Róm?

Lifandi Saga

Hver lagði eld að Róm?

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

Maðurinn

Valda börn hraðari öldrun foreldranna?

Maðurinn

Af hverju eru karlar líkamlega sterkari en konur?

NÝJASTA NÝTT

Læknisfræði

Búðu þig undir næsta faraldur: Sveppirnir koma – Ekki tilbúið

Maðurinn

7 áhrifaríkar aðferðir: Þannig sofnar þú fyrr

Jörðin

Vísindamenn ýta á hnappinn: Róttækar hugmyndir um að slökkva á sólinni

Maðurinn

Hvers vegna eru vöðvarnir aumir tveimur dögum eftir æfingu?

Maðurinn

Líffærin hafa mjög náið samstarf

Náttúran

Hvaða dýr er hættulegast allra?

Lifandi Saga

Miðaldir voru ekki myrkar

Lifandi Saga

Humar var hundafæða

Heilsa

Vísindamenn finna óvænt samband milli tannholdsbólgu og tiltekins sjúkdóms

Náttúran

Hvernig er móteitur gert?

Læknisfræði

Búðu þig undir næsta faraldur: Sveppirnir koma – Ekki tilbúið

Maðurinn

7 áhrifaríkar aðferðir: Þannig sofnar þú fyrr

Jörðin

Vísindamenn ýta á hnappinn: Róttækar hugmyndir um að slökkva á sólinni

Maðurinn

Hvers vegna eru vöðvarnir aumir tveimur dögum eftir æfingu?

Maðurinn

Líffærin hafa mjög náið samstarf

Náttúran

Hvaða dýr er hættulegast allra?

Lifandi Saga

Miðaldir voru ekki myrkar

Lifandi Saga

Humar var hundafæða

Heilsa

Vísindamenn finna óvænt samband milli tannholdsbólgu og tiltekins sjúkdóms

Náttúran

Hvernig er móteitur gert?

Fáðu aðgang að vÍSINDI.IS

Ókeypis í 2 vikur!

 

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

 

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Maðurinn

Rautt ljós getur leitt af sér betri sjón

Maðurinn

Rautt ljós getur leitt af sér betri sjón

Jörðin

Parísarsamkomulagið dautt: Það sýður upp úr hnettinum

Jörðin

Parísarsamkomulagið dautt: Það sýður upp úr hnettinum

Lifandi Saga

Hafnarborg í Texas lyftist upp um fimm metra 

Lifandi Saga

Grimmsævintýri: Bönnuð börnum

Heilsa

Blóðflokkur þinn kann að hafa áhrif á hvort þú færð heilablóðfall snemma á lífsleiðinni

Lifandi Saga

Víkingarnir voru kynþokkafullir kvennabósar

Vinsælast

1

Maðurinn

7 áhrifaríkar aðferðir: Þannig sofnar þú fyrr

2

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

3

Náttúran

Hvaða dýr er hættulegast allra?

4

Maðurinn

Hvers vegna eru vöðvarnir aumir tveimur dögum eftir æfingu?

5

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

6

Maðurinn

Rautt ljós getur leitt af sér betri sjón

1

Maðurinn

7 áhrifaríkar aðferðir: Þannig sofnar þú fyrr

2

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

3

Náttúran

Hvaða dýr er hættulegast allra?

4

Maðurinn

Hvers vegna eru vöðvarnir aumir tveimur dögum eftir æfingu?

5

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

6

Maðurinn

Líffærin hafa mjög náið samstarf

Maðurinn

Svona mikið vatn ættir þú að drekka á dag

Náttúran

Fólk fer oft ekki rétt að köttunum sínum

Maðurinn

Af hverju borðum við ekki gras?

Náttúran

Af hverju velta hundar sér í blautu rusli?

Alheimurinn

Stjarna sem blikkar gegnum ský

Náttúran

Breiðnefurinn er sannkallað furðudýr

Maðurinn

Hvers vegna er líkamshitinn nákvæmlega 37 gráður?

Náttúran

Greindustu hundarnir og þeir heimskustu

Lifandi Saga

Þýsku kjarneðlisfræðingarnir voru hikandi: Bomba Hitlers

Læknisfræði

Uppréttur eða liggjandi? Hvernig á að fá sem mest út úr pillunum þínum

Náttúran

Hvað er glertæring?

Maðurinn

Þarmabakteríurnar  lækka líkamshitann

Búðu þig undir næsta faraldur: Sveppirnir koma – Ekki tilbúið

Fjölónæmur sveppur breiðist nú út eins og eldur í sinu á sjúkrahúsum. Sveppurinn kemst í blóð, taugar og líffæri og nú varar Alþjóðaheilbrigðisstofnunin við því að sveppasýkingar séu alveg jafnmikil heilsufarsógn og stökkbreyttar veirur.

Læknisfræði

ÁSKRIFT AÐ VÍSINDI.IS

Prófaðu í 14 daga ókeypis!

  • Fullur aðgangur að vefnum okkar með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Lifandi vísindi/Lifandi saga í rafrænni útgáfu á vefnum,
  • Aðeins 1.690 krónur á mánuði.
  • Engin skuldbinding – Þú getur hætt hvenær sem er.

ÁSKRIFT AÐ TÍMARITINU

Þrjú tölublöð + gjöf: Skemmtilegur sjónauki
  • Þrjú næstu tölublöð Lifandi vísinda/Lifandi sögu – sent heim til þín – eins færðu lítinn og vandaðan sjónauka að gjöf.
  • Fullur aðgangur að vefnum okkar – visindi.is – með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Spennandi greinar og flottar myndir sem svala forvitni þinni.
  • Þú getur hætt eftir tilboðið en ef þú heldur áfram skuldbindur þú þig aðeins þrjú tölublöð í einu og þú getur sagt upp hvenær sem sem og klárar þá tímabilið sem er hafið.
  • Venjuleg áskrift – þrjú tölublöð – kostar aðeins 7.590 kr

Sjónauki og þriggja blaða áskrift – Alls 3.800 kr.

Lifandi vísindi

Lyf

Lifandi saga

Search

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Innskráning

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Viltu lesa greinina?

Fáðu aðgang að visindi.is

Ókeypis í 2 vikur!

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Núverandi áskrifendur að tímaritinu fá að sjálfsögðu ókeypis aðgang að vefnum og þurfa bara að virkja aðgang sinn hér.

Ef þú ert þegar áskrifandi að visindi.is