Maðurinn

Sérstakt prótín gæti átt sök á andlitsbólum

Andlitsbólur eru meðal algengustu – og jafnframt dularfyllstu – húðsjúkdóma heims. Nú sýna nýjar rannsóknir mögulega ástæðu fyrir því að sumt fólk þjáist af þessum furðulegu bólguhnúðum.

BIRT: 01/04/2023

Mörg hundruð milljónir verða bólugrafnar sem kallað er en ástandið einkennist af bólum, húðormum og rauðum, aumum smáhnúðum, bæði í andliti og annars staðar á líkamanum.

 

Það er þó mikið sem vísindamenn vita ekki um þennan sjúkdóm, m.a. er óþekkt hvers vegna sumt fólk verður fyrir honum en annað sleppur alveg.

 

Ný rannsókn sem birt var í vísindatímaritinu Nature sýnir nú að ástæðuna kynni að mega finna í tilteknu prótíni eða öllu heldur skorti á því.

 

Húðsýni af sjúklingum með bólur reyndust hafa minna af prótíninu GATA6 en sýni úr heilbrigðum.

Prótínið hefur áhrif á húðfitu

Að sögn vísindamannanna hefur GATA6-prótínið áhrif á hegðun frumna í fitukirtlunum. Það stýrir því m.a. hversu mikla fitu kirtlarnir framleiða, þar eð prótínið stýrir áhrifum karlhormónsins testósteróns á fitukirtlana.

 

Fitukirtlarnir eru litlir og hafa aðsetur í hársekkjum. Þeir framleiða fituolíu sem gegnir því hlutverki að vernda húðina og halda henni rakri. Fitukirtlar eru um allan líkamann en flestir í hársverðinum, andlitinu, efst á bakinu og á bringunni miðri. Þetta eru því þeir staðir þar sem bólurnar birtast helst.

 

Hvers vegna sumt fólk hefur minna af þessu prótíni í húð en annað er enn óvíst en vísindamennirnir gera sér vonir um að þessi uppgötvun geti rutt brautina fyrir frekari rannsóknir og bætta meðferð við þessari óáran.

Þannig breytist skaðlaus baktería í gula bólu

Eitruð blanda dauðra húðfrumna, fitu og mikils fjölda baktería kemur ónæmiskerfinu til að bregðast við og umbreyta hársekkjum í útbólgnar bólur.

Hársekkurinn fyllist af dauðum frumum

Á frumstigi bólumyndunar taka húðfrumur að vaxa og skipta sér hraðar en eðlilegt er. Þegar þær deyja er þeim sjálfkrafa ýtt frá og þær enda í hársekksopinu á yfirborði húðarinnar.

Dauðar frumur og fita mynda kekki

Fitukirtlarnir í hársekknum mynda jafnt og stöðugt nýja fitu. Á leið sinni upp úr hársekknum blandast fituolían dauðum frumum og þannig myndast kekkur sem lokar hársekknum, þannig að fituolían nær ekki út á yfirborðið.

Bakteríur blómstra í fitunni

Bólubakterían er almennt skaðlaus og lifir á húðfitu. Hún blómstrar í fitukekkinum, fjölgar sér hratt og skilur eftir sig lífefnahimnu sem leggst yfir fitukökkinn.

Blóðkorn ráðast á bakteríurnar

Hinn mikli bakteríufjöldi ertir húðina og virkjar ónæmiskerfið. Hvít blóðkorn mæta á staðinn og gleypa bakteríur en húðfrumur berjast gegn þeim með eiturefnum.

Bólga blæs út bólu

Ónæmiskerfið veldur bólgu í hársekknum. Fitukirtlarnir halda þó áfram framleiðslunni eins og ekkert hafi í skorist. Hársekkurinn er stíflaður og tútnar út og myndar auma bólu.

LESTU EINNIG

HÖFUNDUR: CHARLOTTE KJÆR

Shutterstock

Jörðin

Parísarsamkomulagið dautt: Það sýður upp úr hnettinum

Lifandi Saga

Hafnarborg í Texas lyftist upp um fimm metra 

Lifandi Saga

Hafnarborg í Texas lyftist upp um fimm metra 

Lifandi Saga

Grimmsævintýri: Bönnuð börnum

Lifandi Saga

Grimmsævintýri: Bönnuð börnum

Maðurinn

Svona mikið vatn ættir þú að drekka á dag

Náttúran

Fólk fer oft ekki rétt að köttunum sínum

Maðurinn

Af hverju borðum við ekki gras?

NÝJASTA NÝTT

Lifandi Saga

Áður en til fangelsisrefsingar kom hljóðaði dómurinn upp á: Kvalir og niðurlægingu

Lifandi Saga

Hver lagði eld að Róm?

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

Alheimurinn

Er jörðin kúla?

Maðurinn

Táningar eru forritaðir til að hætta að hlusta á það sem mamma segir

Tækni

Einvígi: Hvort krefst minni orku –einfalt uppvask eða uppþvottavél?

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

Maðurinn

Valda börn hraðari öldrun foreldranna?

Maðurinn

Af hverju eru karlar líkamlega sterkari en konur?

Menning og saga

Frjálslyndar konur Egyptalands hneyksluðu alla

Lifandi Saga

Áður en til fangelsisrefsingar kom hljóðaði dómurinn upp á: Kvalir og niðurlægingu

Lifandi Saga

Hver lagði eld að Róm?

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

Alheimurinn

Er jörðin kúla?

Maðurinn

Táningar eru forritaðir til að hætta að hlusta á það sem mamma segir

Tækni

Einvígi: Hvort krefst minni orku –einfalt uppvask eða uppþvottavél?

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

Maðurinn

Valda börn hraðari öldrun foreldranna?

Maðurinn

Af hverju eru karlar líkamlega sterkari en konur?

Menning og saga

Frjálslyndar konur Egyptalands hneyksluðu alla

Fáðu aðgang að vÍSINDI.IS

Ókeypis í 2 vikur!

 

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

 

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Maðurinn

Hversu margt tónlistarfólk þjáist af heyrnarskerðingu?

Maðurinn

Hversu margt tónlistarfólk þjáist af heyrnarskerðingu?

Læknisfræði

Hvenær byrjuðu læknar að nota eter?

Læknisfræði

Hvenær byrjuðu læknar að nota eter?

Náttúran

Risavaxin sjávarskrímsli vakin til lífs slá öll met. 

Lifandi Saga

Frelsisstyttan átti að hrópa til borgaranna

Lifandi Saga

Ótrúlegur dagur í flugstjórnarklefanum: Flugmaðurinn sogaðist út um gluggann

Maðurinn

Mannfólkið hefur kysst í 4.500 ár

Vinsælast

1

Heilsa

Blóðflokkur þinn kann að hafa áhrif á hvort þú færð heilablóðfall snemma á lífsleiðinni

2

Náttúran

Fólk fer oft ekki rétt að köttunum sínum

3

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

4

Maðurinn

Svona mikið vatn ættir þú að drekka á dag

5

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

6

Maðurinn

Rautt ljós getur leitt af sér betri sjón

1

Heilsa

Blóðflokkur þinn kann að hafa áhrif á hvort þú færð heilablóðfall snemma á lífsleiðinni

2

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

3

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

4

Maðurinn

Rautt ljós getur leitt af sér betri sjón

5

Lifandi Saga

Áður en til fangelsisrefsingar kom hljóðaði dómurinn upp á: Kvalir og niðurlægingu

6

Maðurinn

Af hverju eru karlar líkamlega sterkari en konur?

Læknisfræði

Ný tækni græðir sár þrefalt hraðar

Alheimurinn

Nú eru tungl Satúrnusar 146

Heilsa

Gull afhjúpar krabbamein

Jörðin

Hnattræn hlýnun veldur meiri ókyrrð í lofti

Tækni

Framtíðin séð í baksýnisspegli 

Menning og saga

Ólíkar þjóðir í Evrópu á ísöld

Náttúran

Hunangsfluguna skortir flugtækni

Tækni

Græna afleysingin fyrir Concorde 2025

Maðurinn

Vísindamenn hafa fundið hinn fullkomna svefntíma

Maðurinn

Líkaminn og heilinn líða fyrir félagslega einangrun

Lifandi Saga

Frímúrarar hugðust þagga niður í gagnrýnisröddu

Tækni

Hvar bíða SMS-boðin meðan slökkt er á símanum?

Áður en til fangelsisrefsingar kom hljóðaði dómurinn upp á: Kvalir og niðurlægingu

Járnbeisli fyrir kjaftforar konur, afhöggnar hendur fyrir þjófnað og brennimerking á fyllibyttum – öldum saman hlutu lögbrjótar líkamlega refsingu. Sem viðbót við sársaukann bættist svo skömmin.

Lifandi Saga

ÁSKRIFT AÐ VÍSINDI.IS

Prófaðu í 14 daga ókeypis!

  • Fullur aðgangur að vefnum okkar með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Lifandi vísindi/Lifandi saga í rafrænni útgáfu á vefnum,
  • Aðeins 1.690 krónur á mánuði.
  • Engin skuldbinding – Þú getur hætt hvenær sem er.

ÁSKRIFT AÐ TÍMARITINU

Þrjú tölublöð + gjöf: Skemmtilegur sjónauki
  • Þrjú næstu tölublöð Lifandi vísinda/Lifandi sögu – sent heim til þín – eins færðu lítinn og vandaðan sjónauka að gjöf.
  • Fullur aðgangur að vefnum okkar – visindi.is – með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Spennandi greinar og flottar myndir sem svala forvitni þinni.
  • Þú getur hætt eftir tilboðið en ef þú heldur áfram skuldbindur þú þig aðeins þrjú tölublöð í einu og þú getur sagt upp hvenær sem sem og klárar þá tímabilið sem er hafið.
  • Venjuleg áskrift – þrjú tölublöð – kostar aðeins 7.590 kr

Sjónauki og þriggja blaða áskrift – Alls 3.800 kr.

Lifandi vísindi

Lyf

Lifandi saga

Search

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Innskráning

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.