Alheimurinn

Á manneskjan sér framtíð í geimnum?

Getum við yfir höfuð lifað í geimnum? Og getum við verið með iðnað þar? Þessar tvær spurningar eru forsendur þess hvort það verði menn eða róbótar sem ílendast í geimnum.

BIRT: 12/02/2024

Fyrir þá sem láta sig dreyma um að mannkyn geti numið ný lönd í sólkerfinu, eru geimferðir án manna óhugsanlegar. En fjölmargir vísindamenn telja að landnám í geimnum falli í hlut róbóta.

 

Árið 1989 kom stjarnfræðingurinn Harry Shipman fram með skema um fjórar meginhugmyndir sem varða framtíð geimferða. Hann áleit að framtíð geimferða hlyti að ráðast af svörum við tveimur veigamiklum spurningum: 1) Geta manneskjur lifað í geimnum? Og 2) Er hægt að hefja iðnað í geimnum?

 

Fyrri spurningin varðar ekki aðeins hvernig og hvort við getum þolað vægðarlausa geislun, þyngdarleysi eða afar lítinn þyngdarkraft eins og t.d. á tunglinu, heldur hvort geimfarar getir verið sjálfum sér nægir um matvæli og vatn.

 

Vatn nauðsynlegt

Vatn verður að vera til staðar þar sem nýtt land er numið í geimnum og eins verður að vera hægt að rækta matvæli í lokuðum kerfum sem þarfnast ekki – eða í afar litlum mæli – utanaðkomandi auðlinda.

 

Iðnaður í geimnum gæti falist í námuvinnslu á tunglinu í leit að helíum-3 eða eftir hráefnum á tunglinu eða smástirnum. Framleiðsla á eldsneyti á tunglinu er einnig möguleg, rétt eins og lyfjaframleiðsla í þyngdarleysi.

 

Svörin við spurningunum tveimur veita fjóra möguleika en mannaðar geimferðir er aðeins að finna í tveimur sviðsmyndanna.

 

Í öllum fjórum sviðsmyndunum hefur Shipman útlistað hvernig geimferðir muni þróast, verði einhver sviðsmyndin fyrir valinu.

 

Hugsjón eða hagnaðarvon

En allt ræðst þetta af afstöðu okkar mannanna til væntanlegs landnáms í geimnum – nánar tiltekið hvort það verði hugsjónir eða hagnaðarvon sem muni verða helsti drifkrafturinn.

 

Milli hugsjóna og vísinda er síðan að finna viðskiptajöfra sem eru tilbúnir að halda út í geim til að hagnast á iðnaði þar – og vel má vera að útreikningar þeirra verði þess valdandi að menn verði sendir út í geim til að kanna sólkerfið. Það gæti gerst sýni útreikningarnir að það verði bæði auðveldara og ódýrara að byggja upp geimiðnað með mannlegu vinnuafli, fremur en með róbótum.

 

Ekki hægt að bjarga öllum

Ennþá vitum við þó ekki hvort manneskjur geta yfir höfuð lifað í geimnum svo árum skiptir. En til mun lengri tíma litið gæti verið ánægjulegt að vita af mönnum sem búa á öðrum plánetum. Það er svo margt sem gæti hent jörðina, allt frá árekstri við stórt smástirni yfir í stjórnlausa mengun eða óafturkræfa hlýnun jarðar.

 

Nýlendur úti í geimnum gætu þó ekki bjargað öllum jarðarbúum en kannski einhverjum þeirra. Þannig mætti tryggja að þekking og tæknikunnátta manna varðveitist þar til aðstæður verða aftur lífvænlegar á jörðinni.

LESTU EINNIG

HÖFUNDUR: HELLE & HENRIK STUB

Tækni

Einvígi: Hvort krefst minni orku –einfalt uppvask eða uppþvottavél?

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

Maðurinn

Valda börn hraðari öldrun foreldranna?

Maðurinn

Valda börn hraðari öldrun foreldranna?

Jörðin

Parísarsamkomulagið dautt: Það sýður upp úr hnettinum

Lifandi Saga

Hafnarborg í Texas lyftist upp um fimm metra 

Lifandi Saga

Grimmsævintýri: Bönnuð börnum

NÝJASTA NÝTT

Náttúran

Hvaða dýr er hættulegast allra?

Lifandi Saga

Miðaldir voru ekki myrkar

Lifandi Saga

Humar var hundafæða

Heilsa

Vísindamenn finna óvænt samband milli tannholdsbólgu og tiltekins sjúkdóms

Náttúran

Hvernig er móteitur gert?

Læknisfræði

Pasteur bjargaði heiminum frá hundaæði

Lifandi Saga

Áður en til fangelsisrefsingar kom hljóðaði dómurinn upp á: Kvalir og niðurlægingu

Lifandi Saga

Hver lagði eld að Róm?

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

Alheimurinn

Er jörðin kúla?

Náttúran

Hvaða dýr er hættulegast allra?

Lifandi Saga

Miðaldir voru ekki myrkar

Lifandi Saga

Humar var hundafæða

Heilsa

Vísindamenn finna óvænt samband milli tannholdsbólgu og tiltekins sjúkdóms

Náttúran

Hvernig er móteitur gert?

Læknisfræði

Pasteur bjargaði heiminum frá hundaæði

Lifandi Saga

Áður en til fangelsisrefsingar kom hljóðaði dómurinn upp á: Kvalir og niðurlægingu

Lifandi Saga

Hver lagði eld að Róm?

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

Alheimurinn

Er jörðin kúla?

Fáðu aðgang að vÍSINDI.IS

Ókeypis í 2 vikur!

 

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

 

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Lifandi Saga

Víkingarnir voru kynþokkafullir kvennabósar

Lifandi Saga

Víkingarnir voru kynþokkafullir kvennabósar

Lifandi Saga

Úkraínska og rússneska – hver er munurinn?

Lifandi Saga

Úkraínska og rússneska – hver er munurinn?

Maðurinn

Svona mikið vatn ættir þú að drekka á dag

Náttúran

Fólk fer oft ekki rétt að köttunum sínum

Maðurinn

Af hverju borðum við ekki gras?

Náttúran

Af hverju velta hundar sér í blautu rusli?

Vinsælast

1

Heilsa

Blóðflokkur þinn kann að hafa áhrif á hvort þú færð heilablóðfall snemma á lífsleiðinni

2

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

3

Náttúran

Hvaða dýr er hættulegast allra?

4

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

5

Maðurinn

Rautt ljós getur leitt af sér betri sjón

6

Lifandi Saga

Áður en til fangelsisrefsingar kom hljóðaði dómurinn upp á: Kvalir og niðurlægingu

1

Maðurinn

Af hverju var Elísabet drottning grafin í blýkistu?

2

Náttúran

Hvaða dýr er hættulegast allra?

3

Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

4

Maðurinn

Rautt ljós getur leitt af sér betri sjón

5

Lifandi Saga

Áður en til fangelsisrefsingar kom hljóðaði dómurinn upp á: Kvalir og niðurlægingu

6

Maðurinn

Af hverju eru karlar líkamlega sterkari en konur?

Læknisfræði

Hvenær byrjuðu læknar að nota eter?

Náttúran

Risavaxin sjávarskrímsli vakin til lífs slá öll met. 

Lifandi Saga

Frelsisstyttan átti að hrópa til borgaranna

Lifandi Saga

Ótrúlegur dagur í flugstjórnarklefanum: Flugmaðurinn sogaðist út um gluggann

Læknisfræði

Uppréttur eða liggjandi? Hvernig á að fá sem mest út úr pillunum þínum

Náttúran

Hvað er glertæring?

Maðurinn

Þarmabakteríurnar  lækka líkamshitann

Heilsa

Lífsnauðsynlegt næringarefni sem lítið er vitað um

Maðurinn

Krullað hár kælir höfuðið

Tækni

Hvernig virkar C14-greining?

Tækni

Framtíðin séð í baksýnisspegli 

Menning og saga

Ólíkar þjóðir í Evrópu á ísöld

Hvaða dýr er hættulegast allra?

Mörg dýr geta verið hættuleg okkur mönnunum, en hvaða dýr deyðir flesta?

Náttúran

ÁSKRIFT AÐ VÍSINDI.IS

Prófaðu í 14 daga ókeypis!

  • Fullur aðgangur að vefnum okkar með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Lifandi vísindi/Lifandi saga í rafrænni útgáfu á vefnum,
  • Aðeins 1.690 krónur á mánuði.
  • Engin skuldbinding – Þú getur hætt hvenær sem er.

ÁSKRIFT AÐ TÍMARITINU

Þrjú tölublöð + gjöf: Skemmtilegur sjónauki
  • Þrjú næstu tölublöð Lifandi vísinda/Lifandi sögu – sent heim til þín – eins færðu lítinn og vandaðan sjónauka að gjöf.
  • Fullur aðgangur að vefnum okkar – visindi.is – með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Spennandi greinar og flottar myndir sem svala forvitni þinni.
  • Þú getur hætt eftir tilboðið en ef þú heldur áfram skuldbindur þú þig aðeins þrjú tölublöð í einu og þú getur sagt upp hvenær sem sem og klárar þá tímabilið sem er hafið.
  • Venjuleg áskrift – þrjú tölublöð – kostar aðeins 7.590 kr

Sjónauki og þriggja blaða áskrift – Alls 3.800 kr.

Lifandi vísindi

Lyf

Lifandi saga

Search

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Innskráning

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Viltu lesa greinina?

Fáðu aðgang að visindi.is

Ókeypis í 2 vikur!

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Núverandi áskrifendur að tímaritinu fá að sjálfsögðu ókeypis aðgang að vefnum og þurfa bara að virkja aðgang sinn hér.

Ef þú ert þegar áskrifandi að visindi.is