Menning og saga

Forna konungsríkið Punt var ,,land guðanna”

Það hefur lengi vafist fyrir fræðimönnum hvar hið volduga ríki Punt var. En nú er svarið innan seilingar.

BIRT: 19/06/2023

Samkvæmt forn-egypskum textum var Punt dularfullt og blómlegt konungdæmi þar sem smjör var sagt drjúpa af hverju strái.

 

Auðlegðin hafði mikil áhrif á hina víðförlu Egypta sem greina má m.a. á lágmyndum í grafhýsum og hofum. Egyptar sendu mikla verslunarleiðangra til Punts til að kaupa munaðarvörur sem puntískir kaupmenn höfðu einokun á.

 

Ýmis konar krydd, fílabein, gull, reykelsi og framandi dýr þóttu ákaflega eftirsóknarverð.

Þessi lágmynd er í grafhýsi Hatshepsut og sýnir hinn goðsagnakennda leiðangur til hins forna ríki Punt.

Egyptar sigldu vikum saman til að kaupa bavíana og önnur framandi dýr.

Framandi dýr voru ein eftirsóttasta útflutningsvara Punts. Einkum voru bavíanar mikils metnir meðal Egypta sem töldu apana tengda guðunum. Bavíönum var oft fórnað, t.d. mánaguðinum Þot.

 

 

Fyrstu ferðirnar voru farnar um 2.500 f.Kr. og á næstu árþúsundum sendi sérhver sómakær faraó verslunarskip til þessa dularfulla lands til að sækja framandi dýrgripi. Frægastur slíkra var leiðangur Hatsheput (1507 – 1458 f. Kr.). Skrifari nokkur lýsti Punt sem „landi guðanna“ sem væri blessað með ótrúlegu ríkidæmi.

 

Egyptar hófu verslunarferðir til Punts fyrir um 4.500 árum.

Hatsheput faraó sendi mikinn leiðangur til Punts um árið 1500 f.Kr. Fimm verslunarskip hennar snéru aftur hlaðin dýrmætum varningi, eins og t.d. reykelsi og myrru.

Skip sigldu frá Egyptalandi suður á bóginn til Punts samkvæmt egypskum heimildum. Punt hlýtur því að hafa verið við sunnanvert Rauðahaf – sem nýir fornleifafundir staðfesta.

Egyptar hófu verslunarferðir til Punts fyrir um 4.500 árum.

Hatsheput faraó sendi mikinn leiðangur til Punts um árið 1500 f.Kr. Fimm verslunarskip hennar snéru aftur hlaðin dýrmætum varningi, eins og t.d. reykelsi og myrru.

Skip sigldu frá Egyptalandi suður á bóginn til Punts samkvæmt egypskum heimildum. Punt hlýtur því að hafa verið við sunnanvert Rauðahaf – sem nýir fornleifafundir staðfesta.

Þrátt fyrir að Punt hafi þannig verið velmegandi og voldugt, vita sagnfræðingar ekki mikið um þetta afríska ríki. Egypskar heimildir segja að Punt hafi verið sunnan við Egyptaland en ennþá er ráðgáta hvar það hefur nákvæmlega verið því fræðimenn hafa aldrei fundið fornleifar sem gætu sýnt staðsetningu þess.

 

Árið 2020 fundu fræðimenn við Dartmouth háskóla í New Hampshire, BNA, menjar þess að þetta leyndardómsfulla ríki hafi verið í Horni Afríku en það er mikið landflæmi í A-Afríku, þar sem nú er að finna lönd eins og Eþíópíu, Erítreu, Djíbúti og hluta af Sómalíu og Jemen.

LESTU EINNIG

HÖFUNDUR: EMRAH SÜTCÜ & BUE KINDTLER-NIELSEN

© Robert Burch/Imageselect, Look and Learm/Bridgeman Images

Jörðin

Hnattræn hlýnun veldur meiri ókyrrð í lofti

Lifandi Saga

Allir sötruðu þeir kaffi í Vínarborg árið 1913

Lifandi Saga

Allir sötruðu þeir kaffi í Vínarborg árið 1913

Tækni

Rafhlaða sem má innbyrða

Tækni

Rafhlaða sem má innbyrða

Lifandi Saga

Áhugamenn finna ótrúlega fjársjóði

Heilsa

Heilaboðin að baki langvinnum sársauka ráðin

Náttúran

Frostið skapar listaverk í náttúrunni

NÝJASTA NÝTT

Náttúran

Af hverju velta hundar sér í blautu rusli?

Maðurinn

Hversu margt tónlistarfólk þjáist af heyrnarskerðingu?

Læknisfræði

Hvenær byrjuðu læknar að nota eter?

Náttúran

Risavaxin sjávarskrímsli vakin til lífs slá öll met. 

Lifandi Saga

Frelsisstyttan átti að hrópa til borgaranna

Lifandi Saga

Ótrúlegur dagur í flugstjórnarklefanum: Flugmaðurinn sogaðist út um gluggann

Maðurinn

Mannfólkið hefur kysst í 4.500 ár

Lifandi Saga

Hvaða land hefur oftast farið í stríð?

Læknisfræði

Ný tækni græðir sár þrefalt hraðar

Alheimurinn

Nú eru tungl Satúrnusar 146

Náttúran

Af hverju velta hundar sér í blautu rusli?

Maðurinn

Hversu margt tónlistarfólk þjáist af heyrnarskerðingu?

Læknisfræði

Hvenær byrjuðu læknar að nota eter?

Náttúran

Risavaxin sjávarskrímsli vakin til lífs slá öll met. 

Lifandi Saga

Frelsisstyttan átti að hrópa til borgaranna

Lifandi Saga

Ótrúlegur dagur í flugstjórnarklefanum: Flugmaðurinn sogaðist út um gluggann

Maðurinn

Mannfólkið hefur kysst í 4.500 ár

Lifandi Saga

Hvaða land hefur oftast farið í stríð?

Læknisfræði

Ný tækni græðir sár þrefalt hraðar

Alheimurinn

Nú eru tungl Satúrnusar 146

Fáðu aðgang að vÍSINDI.IS

Ókeypis í 2 vikur!

 

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

 

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Náttúran

Nærri önnur hver dýrategund í hættu

Náttúran

Nærri önnur hver dýrategund í hættu

Náttúran

Hvað er þungt vatn?

Náttúran

Hvað er þungt vatn?

Lifandi Saga

Umdeilt starf dóttur nasista

Lifandi Saga

Sameinuðu þjóðirnar risu upp úr ösku seinni heimstyrjaldarinnar

Lifandi Saga

Hvenær hafa fiskikvótar leitt til stríðs? 

Maðurinn

Hvernig starfar minnið?

Vinsælast

1

Lifandi Saga

Ótrúlegur dagur í flugstjórnarklefanum: Flugmaðurinn sogaðist út um gluggann

2

Náttúran

Risavaxin sjávarskrímsli vakin til lífs slá öll met. 

3

Læknisfræði

D-vítamín ver gegn sjálfsofnæmissjúkdómum

4

Heilsa

Gull afhjúpar krabbamein

5

Lifandi Saga

Hvaða land hefur oftast farið í stríð?

6

Náttúran

Af hverju velta hundar sér í blautu rusli?

1

Lifandi Saga

Ótrúlegur dagur í flugstjórnarklefanum: Flugmaðurinn sogaðist út um gluggann

2

Náttúran

Risavaxin sjávarskrímsli vakin til lífs slá öll met. 

3

Heilsa

Gull afhjúpar krabbamein

4

Lifandi Saga

Hvaða land hefur oftast farið í stríð?

5

Náttúran

Af hverju velta hundar sér í blautu rusli?

6

Lifandi Saga

Allir sötruðu þeir kaffi í Vínarborg árið 1913

Menning

Hvers vegna hefur talan sjö svona töfrandi merkingu?

Heilsa

Er lausasölulyf þitt hrein lyfleysa? Fræðimenn efast

Náttúran

Hafa plöntur skilningarvit?

Alheimurinn

Svarthol rekið á flótta

Maðurinn

Verða konur hrukkóttari en karlar?

Jörðin

Sveiflur háloftastrauma gætu drekkt Skandinavíu

Lifandi Saga

Hvenær hættum við að nota brjóstmæður? 

Lifandi Saga

Agatha Christie hverfur sporlaust

Jörðin

Eldfjöll þöktu jörðina kvikasilfri

Lifandi Saga

Fyrsta bólusetningin vakti skelfingu meðal Breta

Jörðin

Fjallgöngumenn í lífsháska: Háskaför á Everest

Lifandi Saga

Hvernig voru skildir víkinga?

Af hverju velta hundar sér í blautu rusli?

Hundurinn minn veltir sér upp úr alls kyns rusli, olíu sem hellst hefur niður, fiskúrgangi eða dýraskít. Hver er ástæðan?

Náttúran

ÁSKRIFT AÐ VÍSINDI.IS

Prófaðu í 14 daga ókeypis!

  • Fullur aðgangur að vefnum okkar með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Lifandi vísindi/Lifandi saga í rafrænni útgáfu á vefnum,
  • Aðeins 1.690 krónur á mánuði.
  • Engin skuldbinding – Þú getur hætt hvenær sem er.

ÁSKRIFT AÐ TÍMARITINU

Þrjú tölublöð + gjöf: Skemmtilegur sjónauki
  • Þrjú næstu tölublöð Lifandi vísinda/Lifandi sögu – sent heim til þín – eins færðu lítinn og vandaðan sjónauka að gjöf.
  • Fullur aðgangur að vefnum okkar – visindi.is – með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Spennandi greinar og flottar myndir sem svala forvitni þinni.
  • Þú getur hætt eftir tilboðið en ef þú heldur áfram skuldbindur þú þig aðeins þrjú tölublöð í einu og þú getur sagt upp hvenær sem sem og klárar þá tímabilið sem er hafið.
  • Venjuleg áskrift – þrjú tölublöð – kostar aðeins 7.590 kr

Sjónauki og þriggja blaða áskrift – Alls 3.800 kr.

Lifandi vísindi

Lyf

Lifandi saga

Search

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Innskráning

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.