Maðurinn

Síðbúnar kvöldmáltíðir gera þig þyngri og svangari

Það er kannski ekki svo gáfulegt að ísskápurinn hafi innbyggt ljós. Ný rannsókn sýnir að við verðum svengri og geymum meiri fitu í líkamanum ef við borðum seint á kvöldin.

BIRT: 16/12/2022

Dýr í náttúrunni borða aðeins þegar þau eru hungruð og þurfa ekki að hafa áhyggjur af þyngd sinni. Því er öðruvísi farið með okkur mannfólkið.

 

Glæný rannsókn frá Bandaríkjunum leiðir í ljós að það versta sem við getum gert er að borða seint á kvöldin.

 

Það hefur áhrif á líkamann á ýmsa mismunandi vegu, t.d. með því að auka matarlystina og breyta fituefnaskiptum okkar, þannig að við í raun aukum hungrið og líkaminn þyngist.

 

Fjórir tímar geta skipt talsverðu máli

Þessi nýlega rannsókn var gerð á 16 einstaklingum á þrítugsaldri sem allir voru þegar með BMI yfir 28 sem er rétt á mörkum þess að vera í mikilli ofþyngd.

 

Markmiðið var að skoða nánar hugsanlegar ástæður sem gætu hjálpað til við að útskýra hvers vegna máltíðir seint á kvöldin auka hættuna á offitu.

 

„Við komumst að því að það munar verulega ef þú borðar fjórum tímum síðar. Þetta á við um hungurstigið, hvernig við brennum kaloríum og hvernig líkaminn geymir fitu,“ útskýrir stjórnandi rannsóknarinnar Nina Vujovic frá Harvard Medical School í Boston í Bandaríkjunum.

 

Blóðprufur og fitumælingar

Allir þátttakendur fylgdu ítarlegu mataræði og þurftu að ljúka tveimur mismunandi tilraunum sem hluta af rannsókninni.

 

Í annarri tilrauninni neyttu þátttakendur máltíðar sinnar á venjulegum tímum sólarhringsins en í hinni var sömu máltíð neytt fjórum tímum síðar.

 

Í ferli þátttakenda var mældur líkamshiti, hungurtilfinning metin, blóðsýni tekin og orkunotkun mæld.

 

Rannsakendur tóku einnig vefjasýni til að sjá hversu mikla fitu þátttakendur í tilrauninni geymdu í líkama sínum.

 

Breytt hungurhormón

Í ljós kom að síðbúnar máltíðir höfðu áhrif á tvö hormón í líkamanum sem hafa afgerandi áhrif á hungur og líkamsþyngd.

 

Eitt hormón er kallað leptín og ýtir undir mettunartilfinningu. Annað hormónið, ghrelín, örvar hungurtilfinninguna.

 

Með því að mæla magn hormónanna tveggja sem og innbyrðis tengsl þeirra gátu rannsakendur séð að síðbúnar máltíðir höfðu slæm áhrif á hormónin sem leiddi til aukinnar hungurtilfinningar þátttakenda.

 

Þessar síðbúnu máltíðir hægðu einnig á kaloríubrennslu þátttakenda, þannig að þeir geymdu meiri fitu. Á sama tíma varð hjá þeim meiri löngun í kjöt og saltan mat. Þörfin fyrir salt jókst um hvorki meira né minna en 80 prósent.

 

Tengsl eru milli offitu og sjúkdóma

Rannsakendur nefna sjálfir ýmsar takmarkanir á rannsókninni, þar á meðal að það hafi verið fáir þátttakendur og að þátttakendur gátu ekki borðað þegar þeir vildu, eins og fólk annars gerir, heldur þurftu þeir að fylgja tímaáætlun.

LESTU EINNIG

Engu að síður gefa niðurstöðurnar vísbendingu sem hvetur vísindamenn til að finna fleiri og betri svör.

 

Það er því full ástæða til að kafa frekar ofan í málið, því ofþyngd snýst ekki bara um útlit manneskjunnar.

 

Á heimsvísu eru 650 milljónir offitusjúklinga og það stuðlar að meiriháttar heilsufarsvandamálum og langvinnum sjúkdómum ásamt aukinni hættu á sykursýki, hjarta- og æðasjúkdómum, ákveðnum tegundum krabbameins sem og aukinni dánartíðni tengd COVID-19.

LESTU EINNIG

HÖFUNDUR: BJØRN FALCK MADSEN

Shutterstock

Maðurinn

Karlhormón styttir ævina

Heilsa

Sannleikurinn um kaffi

Heilsa

Sannleikurinn um kaffi

Maðurinn

Þess vegna fá sumir fremur marbletti en aðrir

Maðurinn

Þess vegna fá sumir fremur marbletti en aðrir

Maðurinn

Þvagið segir ýmislegt um heilsu okkar

Maðurinn

Stökkbreytingar valda flötu enni eða stóru nefi

Náttúran

Hér lifa hættulegustu marglyttur heims

NÝJASTA NÝTT

Náttúran

Þrisvar til tunglsins og til baka aftur

Alheimurinn

Fullt tungl 2024 – Hvenær er tunglið fullt?

Jörðin

Hversu mikið menga leikföng?

Maðurinn

Af hverju þessi ást á áfengi?

Heilsa

Er hægt að sofa of mikið?

Maðurinn

Hvernig grær brotið bein?

Maðurinn

Öfgar persónuleikans: Úthverfur eða innrænn persónuleiki

Lifandi Saga

Hvað gerðu blikksmiðir fyrr á tímum? 

Saga

Með hverju var þurrkað áður en klósettpappírinn var fundinn upp?

Maðurinn

Mikilvægt atriði getur komið í veg fyrir að börn verði nærsýn

Náttúran

Þrisvar til tunglsins og til baka aftur

Alheimurinn

Fullt tungl 2024 – Hvenær er tunglið fullt?

Jörðin

Hversu mikið menga leikföng?

Maðurinn

Af hverju þessi ást á áfengi?

Heilsa

Er hægt að sofa of mikið?

Maðurinn

Hvernig grær brotið bein?

Maðurinn

Öfgar persónuleikans: Úthverfur eða innrænn persónuleiki

Lifandi Saga

Hvað gerðu blikksmiðir fyrr á tímum? 

Saga

Með hverju var þurrkað áður en klósettpappírinn var fundinn upp?

Maðurinn

Mikilvægt atriði getur komið í veg fyrir að börn verði nærsýn

Fáðu aðgang að vÍSINDI.IS

Ókeypis í 2 vikur!

 

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

 

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Lifandi Saga

Kveðjuveisla Washingtons endaði með rosalegu fylleríi

Lifandi Saga

Kveðjuveisla Washingtons endaði með rosalegu fylleríi

Tækni

Ný tækni getur bjargað milljónum frá jarðskjálftum

Tækni

Ný tækni getur bjargað milljónum frá jarðskjálftum

Alheimurinn

Hvað ef við höfum í raun fengið heimsóknir úr geimnum?

Læknisfræði

„Brennið í hvelvíti“: Alnæmi kallar fram það versta í Bandaríkjamönnum

Náttúran

Spendýr og eðlur skiptu um hlutverk

Náttúran

Hvernig brögðuðust risaeðlur?

Vinsælast

1

Maðurinn

Þvagið segir ýmislegt um heilsu okkar

2

Alheimurinn

Fullt tungl 2024 – Hvenær er tunglið fullt?

3

Náttúran

Hvers vegna mala kettir?

4

Maðurinn

Þess vegna fá sumir fremur marbletti en aðrir

5

Heilsa

Sannleikurinn um kaffi

6

Maðurinn

Mikilvægt atriði getur komið í veg fyrir að börn verði nærsýn

1

Maðurinn

Þvagið segir ýmislegt um heilsu okkar

2

Alheimurinn

Fullt tungl 2024 – Hvenær er tunglið fullt?

3

Náttúran

Hvers vegna mala kettir?

4

Maðurinn

Þess vegna fá sumir fremur marbletti en aðrir

5

Heilsa

Sannleikurinn um kaffi

6

Maðurinn

Mikilvægt atriði getur komið í veg fyrir að börn verði nærsýn

Maðurinn

Er hættulegt að halda í sér prumpinu?

Heilsa

Mold undir nöglum barna skiptir máli fyrir ónæmiskerfið

Lifandi Saga

England og Frakkland: Bestu óvinir í þúsund ár

Jörðin

Er Ísland eftirstöðvar af sokknu meginlandi?

Maðurinn

Vanþroskað tvíburafóstur fjarlægt úr heila ársgamallar stúlku

Tækni

100 milljónir hafa kosið: Hér eru hin sjö nýju undur veraldar 

Lifandi Saga

Hvenær voru fóstureyðingar gerðar frjálsar í Bandaríkjunum?

Maðurinn

Hvers vegna þarf eldra fólk minni svefn?

Lifandi Saga

Fjöldamorðin í Katyn: Stalín hugðist brjóta Pólverja á bak aftur

Maðurinn

Matseðill morgundagsins: Skordýrabrauð með ostlíki úr geri

Maðurinn

Ljós frá símum og tölvum styttir ævina

Maðurinn

Þess vegna á fólk sem þjáist af félagsfælni erfiðara með að eignast vini

Þrisvar til tunglsins og til baka aftur

Litlir sendar taka af allan vafa um langferðir kríunnar.

Náttúran

ÁSKRIFT AÐ VÍSINDI.IS

Prófaðu í 14 daga ókeypis!

  • Fullur aðgangur að vefnum okkar með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Lifandi vísindi/Lifandi saga í rafrænni útgáfu á vefnum,
  • Aðeins 1.690 krónur á mánuði.
  • Engin skuldbinding – Þú getur hætt hvenær sem er.

ÁSKRIFT AÐ TÍMARITINU

Þrjú tölublöð + gjöf: Skemmtilegur sjónauki
  • Þrjú næstu tölublöð Lifandi vísinda/Lifandi sögu – sent heim til þín – eins færðu lítinn og vandaðan sjónauka að gjöf.
  • Fullur aðgangur að vefnum okkar – visindi.is – með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Spennandi greinar og flottar myndir sem svala forvitni þinni.
  • Þú getur hætt eftir tilboðið en ef þú heldur áfram skuldbindur þú þig aðeins þrjú tölublöð í einu og þú getur sagt upp hvenær sem sem og klárar þá tímabilið sem er hafið.
  • Venjuleg áskrift – þrjú tölublöð – kostar aðeins 7.590 kr

Sjónauki og þriggja blaða áskrift – Alls 3.800 kr.

Lifandi vísindi

Lyf

Lifandi saga

Search

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Innskráning

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Viltu lesa greinina?

Fáðu aðgang að visindi.is

Ókeypis í 2 vikur!

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Núverandi áskrifendur að tímaritinu fá að sjálfsögðu ókeypis aðgang að vefnum og þurfa bara að virkja aðgang sinn hér.

Ef þú ert þegar áskrifandi að visindi.is