Maðurinn

Vísindamenn leggja fram ný gögn: Hversu skaðlegt sjónvarpsgláp getur verið fyrir börn

Of mikið sjónvarpsgláp í æsku getur verið fyrirboði alvarlegri fíknar síðar á ævinni.

BIRT: 24/02/2024

„Þú færð ferhyrnd augu af því að horfa á of mikið sjónvarp.“

 

Í áraraðir hafa margir foreldrar sagt börnum sínum með skjáþráhyggju það til að fæla þau frá of miklu sjónvarpsglápi.

 

Þó ferköntuð sjónvarpsaugu séu óeftirsóknarverð, getur mikil sjónvarpsneysla hins vegar tengst öðrum skaðlegum afleiðingum sem ná langt fram á fullorðinsár.

 

Þetta sýnir ný rannsókn frá háskólanum í Otago á Nýja Sjálandi sem hefur verið birt í International Journal of Mental Health and Addiction.

 

Hér hefur hópur vísindamanna skoðað þýðingu skjágláps í æsku og áhrif þess á fullorðinsárum nánar.

 

Merki um fíkn

Niðurstaðan er óhugnanlegur lestur fyrir foreldra skjáelskandi barna.

 

Mikil sjónvarpsneysla á fyrstu árum einstaklings getur bæði verið boðberi aukinnar hættu á spilafíkn og reykingum á fullorðinsárum.

 

Vísindamenn skoðuðu sérstaklega stóran hóp barna sem öll voru fædd 1972 eða 1973 á Nýja Sjálandi.

 

Í æsku barnanna, frá því þau voru 5 til 15 ára, skráðu vísindamennirnir sjónvarpsnotkun viðfangsefnanna á fimm virkum dögum vikunnar út frá frásögnum foreldra og barnanna sjálfra.

 

Á næstu árum þegar svarendur voru 18 til 45 ára, skoðuðu rannsakendur hvort þeir hefðu þróað með sér einhverja aðra fíkn.

 

Rannsakendur komust að því að mikið sjónvarpsáhorf á barnsaldri tengdist meiri líkum á að eiga á hættu að þróa með sér vímuefnatengda sjúkdóma – bæði hvað varðar áfengisfíkn, tóbak, kannabis og fjárhættuspil.

 

Gögnin voru aðlöguð samkvæmt félagshagfræðilegri stöðu barnanna og getu þeirra til að beita sjálfstjórn á barnsaldri.

 

Með þessum þáttum sem hluta af útreikningnum gátu rannsakendur sýnt fram á að hættan á að verða háður tóbaki og þróa með sér hneigð til fjárhættuspila síðar á ævinni jókst enn meir með mikilli sjónvarpsneyslu.

 

Getur bent til tveggja hluta

Að sögn forsvarsmanns rannsóknarinnar, doktor Helenu McAnally, getur tengingin þýtt tvennt.

 

„Maður talar oft um sjónvarpsneyslu sem fíkn; þessi rannsókn sýnir að fyrir sumt fólk getur sjónvarpsneysla aukið möguleika á fíknisjúkdómum eða leitt síðar til vímuefnatengdra og annarra ávanasjúkdóma,“ útskýrir hún.

 

Samkvæmt meðhöfundi rannsóknarinnar, prófessor Bob Hancox, hefur óhófleg sjónvarpsneysla í æsku og á unglingsárum einnig áður verið tengd ýmsum heilsu- og vellíðanvandamálum á fullorðinsárum.

LESTU EINNIG

Hins vegar, að sögn Hancox, er þessi rannsókn ein af þeim fyrstu til að kanna nákvæmlega hvernig algeng en hugsanlega ávanabindandi hegðun eins og skjánotkun getur tengst því að þróa með sér fíkn síðar á ævinni.

 

Að sögn Hancox eru „hæfilegar“ ráðleggingar til barna og ungmenna að horfa á sjónvarp að hámarki tvo tíma á dag að meðaltali.

LESTU EINNIG

HÖFUNDUR: NANA FISCHER

Shutterstock

Alheimurinn

Tvíburi Vetrarbrautarinnar finnst í útjaðri alheimsins

Lifandi Saga

Hvers vegna klæddust fangar röndóttum búningum í gamla daga?

Lifandi Saga

Hvers vegna klæddust fangar röndóttum búningum í gamla daga?

Lifandi Saga

Af hverju er rússneskur bær í Noregi?

Lifandi Saga

Af hverju er rússneskur bær í Noregi?

Lifandi Saga

Sósíaldarwinistarnir lýstu yfir stríði gegn fátækum

Lifandi Saga

BNA á barmi borgarastyrjaldar: Nasista-prestur vildi bylta lýðræðinu

Lifandi Saga

Bretar knúðu fram frjálsa verslun með fallbyssum

NÝJASTA NÝTT

Jörðin

99 stórborgir eru að sökkva

Maðurinn

Munnvatnið er fullt af eitri

Maðurinn

Gæludýr koma í veg fyrir offitu og ofnæmi meðal barna

Náttúran

Hvernig bárust kettir til Ameríku?

Heilsa

Er mikið um kyrrsetu hjá þér í vinnunni? Þá getur kaffi lengt líf þitt samkvæmt stórri rannsókn.

Heilsa

Lækning gegn útbreiddum meltingartruflunum finnst í flestum eldhúsum.

Náttúran

Jörðin eftir manninn: Svona munu leifar siðmenningar okkar hverfa

Heilsa

Læknar hafa grætt heilt auga í mann

Maðurinn

Nú geta vísindamenn ráðskast með drauma okkar

Tækni

140.000 veirutegundir hafa fundist í þarmaflórunni

Jörðin

99 stórborgir eru að sökkva

Maðurinn

Munnvatnið er fullt af eitri

Maðurinn

Gæludýr koma í veg fyrir offitu og ofnæmi meðal barna

Náttúran

Hvernig bárust kettir til Ameríku?

Heilsa

Er mikið um kyrrsetu hjá þér í vinnunni? Þá getur kaffi lengt líf þitt samkvæmt stórri rannsókn.

Heilsa

Lækning gegn útbreiddum meltingartruflunum finnst í flestum eldhúsum.

Náttúran

Jörðin eftir manninn: Svona munu leifar siðmenningar okkar hverfa

Heilsa

Læknar hafa grætt heilt auga í mann

Maðurinn

Nú geta vísindamenn ráðskast með drauma okkar

Tækni

140.000 veirutegundir hafa fundist í þarmaflórunni

Fáðu aðgang að vÍSINDI.IS

Ókeypis í 2 vikur!

 

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

 

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Lifandi Saga

Nasistar leituðu arísks menningarheims í Tíbet

Lifandi Saga

Nasistar leituðu arísks menningarheims í Tíbet

Glæpir

Newton upprætti peningafölsun í Englandi

Glæpir

Newton upprætti peningafölsun í Englandi

Lifandi Saga

5 ástæður þess að BNA er einungis með tvo flokka 

Lifandi Saga

Hvers vegna hættu karlar að ganga með hatt?

Lifandi Saga

Versti óvinur skógareldanna

Lifandi Saga

Í fallhlíf til helvítis: Slökkviliðsmenn stukku beint niður í eldhafið

Vinsælast

1

Heilsa

Lækning gegn útbreiddum meltingartruflunum finnst í flestum eldhúsum.

2

Maðurinn

Gæludýr koma í veg fyrir offitu og ofnæmi meðal barna

3

Maðurinn

Munnvatnið er fullt af eitri

4

Heilsa

Er mikið um kyrrsetu hjá þér í vinnunni? Þá getur kaffi lengt líf þitt samkvæmt stórri rannsókn.

5

Náttúran

Jörðin eftir manninn: Svona munu leifar siðmenningar okkar hverfa

6

Jörðin

99 stórborgir eru að sökkva

1

Heilsa

Lækning gegn útbreiddum meltingartruflunum finnst í flestum eldhúsum.

2

Maðurinn

Gæludýr koma í veg fyrir offitu og ofnæmi meðal barna

3

Maðurinn

Munnvatnið er fullt af eitri

4

Heilsa

Er mikið um kyrrsetu hjá þér í vinnunni? Þá getur kaffi lengt líf þitt samkvæmt stórri rannsókn.

5

Náttúran

Jörðin eftir manninn: Svona munu leifar siðmenningar okkar hverfa

6

Jörðin

99 stórborgir eru að sökkva

Menning og saga

5 fornleifafundir sem raskað hafa sögu mannsins

Tækni

Allir vildu eiga pýramída

Maðurinn

Svo hættuleg er loftmengun fyrir lungun

Heilsa

Rannsókn: Þekkt sætuefni sem m.a. er notað er í tannkrem getur aukið hættu á hjartasjúkdómum

Lifandi Saga

Kitty var Kim Kardashian 18. aldar

Heilsa

Bakteríurnar þrífast vel í handklæðinu þínu

Lifandi Saga

Voru víkingarnir húðflúraðir?

Menning

Þess vegna verða konur þreyttar á (sumum) körlum

Náttúran

Í frysti frá dánarstund

Heilsa

Hinn týndi hlekkur milli krabbameins og mataræðis ef til vill fundinn

Heilsa

Vísindamenn: Miklir kostir þess að nota stigann frekar en lyftuna.

Spurningar og svör

Er ekki bara hægt að lyfta Títanic upp á yfirborðið?

99 stórborgir eru að sökkva

Vísindamenn benda á þrjár meginástæður þróunarinnar í þessum borgum en í þeim búa samtals yfir 200 milljónir.

Jörðin

ÁSKRIFT AÐ VÍSINDI.IS

Prófaðu í 14 daga ókeypis!

  • Fullur aðgangur að vefnum okkar með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Lifandi vísindi/Lifandi saga í rafrænni útgáfu á vefnum,
  • Aðeins 1.690 krónur á mánuði.
  • Engin skuldbinding – Þú getur hætt hvenær sem er.

ÁSKRIFT AÐ TÍMARITINU

Þrjú tölublöð + gjöf: Skemmtilegur sjónauki
  • Þrjú næstu tölublöð Lifandi vísinda/Lifandi sögu – sent heim til þín – eins færðu lítinn og vandaðan sjónauka að gjöf.
  • Fullur aðgangur að vefnum okkar – visindi.is – með tæplega 3000 skemmtilegum og spennandi greinum um allt milli himins og jarðar á sviði vísinda og sögu.
  • Spennandi greinar og flottar myndir sem svala forvitni þinni.
  • Þú getur hætt eftir tilboðið en ef þú heldur áfram skuldbindur þú þig aðeins þrjú tölublöð í einu og þú getur sagt upp hvenær sem sem og klárar þá tímabilið sem er hafið.
  • Venjuleg áskrift – þrjú tölublöð – kostar aðeins 7.590 kr

Sjónauki og þriggja blaða áskrift – Alls 3.800 kr.

Lifandi vísindi

Lyf

Lifandi saga

Search

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Innskráning

Ertu áskrifandi að tímaritinu?

Áskrifendur að tímaritinu geta fengið frían aðgang að vefnum hér.

Viltu lesa greinina?

Fáðu aðgang að visindi.is

Ókeypis í 2 vikur!

Eftir það kostar eingöngu 1.390 kr. á mánuði og enginn uppsagnarfrestur.

Innifalið er aðgangur að öllum greinum á vefnum ásamt rafræna útgáfu af nýjustu tölublöðunum.

  • Fullur aðgangur að visindi.is
  • Frábærar myndir og myndbönd
  • Aðgengilegt í öllum snjalltækjum
  • Fullur aðgangur að gríðarlegu magni eldri greina
  • Nýjustu tölublöðin í rafrænu formi

Núverandi áskrifendur að tímaritinu fá að sjálfsögðu ókeypis aðgang að vefnum og þurfa bara að virkja aðgang sinn hér.

Ef þú ert þegar áskrifandi að visindi.is